AYBIM - AGTEKNIK

24 Ocak 2008

AĞ TEKNOLOJİSİNE İLİŞKİN BİLGİLER

ARCNet

ARCNET birim adları çoğu zaman "arc0s", "arc1e", "arc2e" gibi adlar alır. Sistem açılırken ilk bulunan donanım "eth0" birimine atanır, diğerleri bulundukça atamaları yapılır. Birim adının en sonundaki harf, ethernet "encapsulating" paket yapısı mı yoksa RFC1051 paket yapısı mı kullanıldığını gösterir.

Donanım, bilgisayara tanıtıldıktan sonra aşağıdaki tanıma benzer bir tanım yapmak gerekir.

# ifconfig arc0e 192.168.0.1 netmask 255.255.255.0 up

# route add 192.168.0.0 netmask 255.255.255.0 arc0e

Appletalk (AF_APPLETALK)

Özel bir birim adı gerekmez. Bu program var olan birimleri kullanır.

Appletalk desteği Linux bilgisayarınızın Apple ağı ile konuşmasını sağlar. En büyük özelliği yazıcı ve disk gibi kaynakların ortak kullanımına olanak vermesidir. Bu işlem için gereken yazılım "netatalk" adını taşır.

Michigan Universitesindeki `Research Systems Unix Group' tarafından geliştirilen ve Wesley Craig tarafından temsil edilen "netatalk" yazılımı, Appletalk protokolunu ve kullanılabilir yardımcı programları içerir.

Bu yazılım ve belgeleri http://www.anders.com/projects/netatalk/ adresinden sağlanabilir.

Appletalk yazılımını Linux altında tanımlama

Önce /etc/services kütüğüne yeni satırlar eklemek gerekir. Bunlar :

rtmp 1/ddp # Routing Table Maintenance Protocol

nbp 2/ddp # Name Binding Protocol

echo 4/ddp # AppleTalk Echo Protocol

zip 6/ddp # Zone Information Protocol

Bundan sonraki adım appletalk işlemleri tanıtım kütüğü oluşturmaktır. Bu kütük /usr/local/atalk/etc yolunda olmalıdır (ya da yazılım nereye yüklendi ise orada olmalıdır).

İlk kütük /usr/local/atalk/etc/atalkd.conf kütüğüdür. Bu kütükte başlangıç olarak bir satır bulunmalı ve bu satırda Apple bilgisayaraların bulunduğu ağ ortamı tanımlanmalıdır. Yazılım bu kütüğe gereken bilgileri ağdaki çalışan apple bilgisayarlardan alarak yazar. İlk satır :

eth0

olur.

Appletalk aracılığı ile Linux kütüklerini paylaşıma açma

Paylaşıma açılan kütükler apple bilgisayarlaı tarafından kullanılabilir.

Bunu yapabilmek için /usr/local/atalk/etc/AppleVolumes.system kütüğünü gerekli bilgilerle donatmak yeterlidir. Diğer tanım kütüğü olan /usr/local/atalk/etc/AppleVolumes.default hangi kütüklere "konuk" kullanıcı tarafından erişilebileceğini belirtir.

Bu kütükte yer alacak basit bir örnek :

olarak gösterilir.

Bu tanım Linux sisteminin /tmp yolunu AppleShare için 'Scratch' olarak paylaşıma açar.

Linux yazıcınızı Appletalk ile paylaşma

Linuz yazıcınızı sizin Apple bilgisayarlarınızla kolayca paylaşabilirsiniz. Appletalk yazıcı erişim protokolu programı olan "papd" çalıştırıldığında Apple bilgisayarlarından gelen istekleri kabul eder ve sizin yerel yazıcı kuyruklama sisteminize gönderir.

"papd" programı tanımları için /usr/local/atalk/etc/papd.conf kütüğü düzenlenmelidir. Bu kütüğün yapısı /etc/printcap kütüğü gibidir. Buradaki tanımlara verilen isim Appletalk adlandırma protokolu NBP tarafından tanınır ve kaydedilir.

Tipik bir içerik bilgisi :

biçimindedir.

Bu örnekteki `TricWriter' adlı yazıcı Appletalk ağının kullanımına sunulmuştur. Appletalk ağı istekleri ve sizin linux yazma istekleriniz 'lp' yazıcısı tarafından işleme alınır ( /etc/printcap kütüğünde lp için tanım yapılmıştır). Yukarıdaki tanımda yer alan 'op=cg' bilgisi linux kullanıcı olan 'cg' nin yazıcının işletmeni olduğudur.

Appletalk yazılımını başlatma

"netatalk" tarafından dağıtılan rc.atalk adlı bir kütük vardır. Sizin yapacağınız bu kütüğü aşağıdaki komutla başlatmaktır :

# /usr/local/atalk/etc/rc.atalk

Appletalk yazılımını deneme

Apple bilgisayarından "Choser" ("Secici") seçeneğini bulup AppleShare işlemini tıkladığınızda sizin linux bilgisayarınız seçenekler arasında görünür.

ATM

Werner Almesberger şu anda Asynchronous Transfer Mode desteğini linux ortamına aktarmak için bir proje yönetmektedir. Bu proje hakkında ayrıntılı bilgi : http://linux-atm.sourceforge.net/.

AX25 (AF_AX25)

AX.25 birim adları `sl0', `sl1', v.b. dir.

The AX25, Netrom ve Rose protokolları çevrilmiştir. Bu protokollar "Amateur Radio Operators" tarafından tüm dünyada denenmekte ve kullanılmaktadır.

DECNet

Desteği şu anda yoktur, üzerinde çalışılmaktadır.

Ethernet

Ethernet birim adları `eth0', `eth1', `eth2' v.b.dir. İlk tanına kart eth0 olarak adlandırılır. Diğerleri tanındıkları sırada artan numara alırlar.

ethernet kartı bir kez tanındıktan sonra aşağıdaki işlemlerle kart kullanılır hale getirilir :

FDDI

FDDI birim adları `fddi0', `fddi1', `fddi2' v.b.dir. İlk tanına kart `fddi0' birimine atanır.

Digital Equipment Corporation FDDI EISA ve PCI kartları için sürücü programı geliştirilmiştir.

FDDI sürücü kurulduktan sonra bu kartı tanımlama ethernet kartı tanımlama işlemi ile aynıdır.

Frame Relay

Frame Relay birim adları DLCI encapsulation birimler için `dlci00', `dlci01' v.b., FRAD için `sdla0', `sdla1' v.b. dir.

Frame Relay veri iletişim trafiğine uygun tasarlanmış yeni bir ağ teknolojisidir. Frame Relay ağına "Frame Relay Erişim Birimi" (FRAD) ile bağlanabilirsiniz. Linux Frame Relay destği RFC-1490 belgesinde açıklandığı gibidir.

Linux için Mike McLagan, mike.mclagan@linux.org,Frame Relay desteğini ve tanımlama araçlarını geliştirmiştir.

Şu anda Sangoma Technologies http://www.sangoma.com/ ürünlerinden S502A, S502E and S508 ürün kodlu FRAD birimleri desteklenmektedir.

Frame Relay tanımlama araçları aşağıdaki adresten sağlanabilir : ftp://ftp.invlogic.com/pub/linux/fr/frad-0.15.tgz

Yazılımı yüklemek için gerekli adımlar :

Araçlar yüklendikten sonra /etc/frad/router.conf adlı kütük yaratılmalıdır. Bunun için aşağıdaki örnek tanım kullanılabilir.

[Devices]
Count=1 # number of devices to configure
Dev_1=sdla0 # the name of a device
#Dev_2=sdla1 # the name of a device

# Specified here, these are applied to all devices, and can be overriden for
# each individual board.
#
Access=CPE
Clock=Internal
KBaud=64
Flags=TX
#
# MTU=1500 # Maximum transmit IFrame length, default is 4096
# T391=10 # T391 value 5 - 30, default is 10
# T392=15 # T392 value 5 - 30, default is 15
# N391=6 # N391 value 1 - 255, default is 6
# N392=3 # N392 value 1 - 10, default is 3
# N393=4 # N393 value 1 - 10, default is 4

# Specified here, these set the defaults for all boards
# CIRfwd=16 # CIR forward 1 - 64
# Bc_fwd=16 # Bc forward 1 - 512
# Be_fwd=0 # Be forward 0 - 511
# CIRbak=16 # CIR backward 1 - 64
# Bc_bak=16 # Bc backward 1 - 512
# Be_bak=0 # Be backward 0 - 511

#
#
# Device specific configuration
#
#

#
# The first device is a Sangoma S502E
#
[sdla0]
Type=Sangoma # Type of the device to configure, currently only
# SANGOMA is recognised
#
# These keys are specific to the 'Sangoma' type
#
# The type of Sangoma board - S502A, S502E, S508
Board=S502E
#
# The name of the test firmware for the Sangoma board
# Testware=/usr/src/frad-0.10/bin/sdla_tst.502
#
# The name of the FR firmware
# Firmware=/usr/src/frad-0.10/bin/frm_rel.502
#
Port=360 # Port for this particular card
Mem=C8 # Address of memory window, A0-EE, depending on card
IRQ=5 # IRQ number, do not supply for S502A
DLCIs=1 # Number of DLCI's attached to this device
DLCI_1=16 # DLCI #1's number, 16 - 991
# DLCI_2=17
# DLCI_3=18
# DLCI_4=19
# DLCI_5=20
#
# Specified here, these apply to this device only,
# and override defaults from above
#
# Access=CPE # CPE or NODE, default is CPE
# Flags=TXIgnore,RXIgnore,BufferFrames,DropAborted,Stats,MCI,AutoDLCI
# Clock=Internal # External or Internal, default is Internal
# Baud=128 # Specified baud rate of attached CSU/DSU
# MTU=2048 # Maximum transmit IFrame length, default is 4096
# T391=10 # T391 value 5 - 30, default is 10
# T392=15 # T392 value 5 - 30, default is 15
# N391=6 # N391 value 1 - 255, default is 6
# N392=3 # N392 value 1 - 10, default is 3
# N393=4 # N393 value 1 - 10, default is 4

#
# The second device is some other card
#
# [sdla1]
# Type=FancyCard # Type of the device to configure.
# Board= # Type of Sangoma board
# Key=Value # values specific to this type of device

#
# DLCI Default configuration parameters
# These may be overridden in the DLCI specific configurations
#
CIRfwd=64 # CIR forward 1 - 64
# Bc_fwd=16 # Bc forward 1 - 512
# Be_fwd=0 # Be forward 0 - 511
# CIRbak=16 # CIR backward 1 - 64
# Bc_bak=16 # Bc backward 1 - 512
# Be_bak=0 # Be backward 0 - 511

#
# DLCI Configuration
# These are all optional. The naming convention is
# [DLCI_D_]
#

[DLCI_D1_16]
# IP=
# Net=
# Mask=
# Flags defined by Sangoma: TXIgnore,RXIgnore,BufferFrames
# DLCIFlags=TXIgnore,RXIgnore,BufferFrames
# CIRfwd=64
# Bc_fwd=512
# Be_fwd=0
# CIRbak=64
# Bc_bak=512
# Be_bak=0

[DLCI_D2_16]
# IP=
# Net=
# Mask=
# Flags defined by Sangoma: TXIgnore,RXIgnore,BufferFrames
# DLCIFlags=TXIgnore,RXIgnore,BufferFrames
# CIRfwd=16
# Bc_fwd=16
# Be_fwd=0
# CIRbak=16
# Bc_bak=16
# Be_bak=0

Bu kütük yaratıldıktan sonra kalan son işlem gerçek birimin kendisinin parametrelerinin düzenlenmesi gerekir. Burada hatırlanması gereken en önemli nokta FRAD birimlerini başlatmanın (ayağa kaldırmanın), DLCI encapsulation birimlerinde önce yapılması gerektiğidir.

IPX (AF_IPX)

IPX Novell Netware(tm) yerel ağlarında kullanılır ve linux bu protokolu destekler. Linux IPX ağ için bir router ya da ağın varış noktası olarak tanımlanabilir.

IPv6

Tam IP ağlarının kurallarını öğrendik derken, kurallar birden değişti. IPv6 Internet protokolu sürüm 6 için kısa adlandırmadır. IPv6 kısa bir zaman sonra IP numarası sıkıntısı başgösterdiğinde kullanmak için Internet protokolu tarafından geliştirilen bir kavramdır. IPv6'da adresler 32 byte (128 bit) uzunluktadır. Bunun dışında IPv6 ağları biraz daha kolay yönetilebilir duruma getirmek için de çalışmaktadır.

ISDN

ISDN sayısal veri ağları için çıkarılmış bir dizi standartlardan biridir. ISDN çağrı, iki nokta arasında senkron bağlantı kurar. ISDN genelde yüksek hızlardaki bölümnüş kanalları olan iletişim şebekelerinde kullanılır. İki değişik tür ISDN kanalı vardır. Gerçek kullanıcı bilgilerini taşıyan "B tipi kanal" ve ISDN değişim noktasına kontrol komutlarını ve mesajlarını gönderen tekil "D kanalı". ISDN değişim noktaları bu mesajlarla başka işlevleri çalıştırır. Örneğin Avustralya'da 2MB link hattı, 64kbps hızlı 30 bölünmüş kanal ve bir 64 kbps hızlı D kanalından oluşur. Siz aynı anda 30 değişik noktaya 64kbps hızla bağlantı kurabilisiniz, ya da 15 değişik noktaya 128kbps hızla bağlantı kurabilirsiniz. Ya da birkaç küçük bağlantı kurar, diğerlerini boş bırakabilirsiniz. Kanallar gelen ya da giden veri trafiğine açıktır. ISDN'in asıl çıkış nedeni hem ses hem de veri tarfiği için iletişim kurumunun bir alt yapıyı kullanmak istemesidir. Ya da evinizdeki telefon şebekesini veri iletişimi için kullanırken büyük bir iletişim altyapısı değişikliğine gerek duyulmaması içindi.

ISDN hizmetine bilgisayarınızı bağlamanın bir kaç yolu var. Biri Ağ bitiş ucuna `Terminal Adaptor' bağlamak ve çıkan seri uçları kullanmaktır. Buarda bir uç komutları ve tanımları yapmak için kullanılırken diğerleri gerçek veri iletişiminde kullanılır. Linux bu tür bağlantılarda tanım değişikliği bile yapmadan çalışır. Burada terminal adaptor üzerindeki seri uçları diğer seri uçlar gibi kullanabilirsiniz.

Diğer yöntem ise ISDN kartını kendi bilgisayarınıza takmak ve işletim sistemini buna uygun bir biçimde tanımlamaktır. Burada Linux yazılımı protokolu kontrol eder ve çağrıları kendi yapar.

Linux uygulamasında ISDN desteği aşağıdaki ISDN kartları için geçerlidir :

ICN 2B ve 4B
Octal PCBIT-D
Teles ISDN-kart ve uyumluları

Bu kartların bazılarını çalıştırmak için sürücü yazılımı indirmeniz gerekir.

Bir Linux ISDN desteğini nasıl kuracağınızın ayrıntısı /usr/src/linux/Documentation/isdn/ yolunda bulabilirsiniz. "isdn4linux" hakkında Sıkça Sorulan Sorular için http://www.lrz-muenchen.de/~ui161ab/www/isdn/ adresine başvurun.

PPP için bir not. PPP protokolu asenkron ya da senkron seri hatlarda çalışmak için tasarlanmıştır. Linux içinde dağıtılan "pppd" programı yalnız asenkron hatları destekler. Eğer ISDN hizmetinde PPP kullanmak isterseniz özel olarak değiştirilmiş bir sürümü kullanmanız gerekir. Yukarıda açıklanan dökümanlarda ayrıntılı bilgi ve bu programı nerede bulabileceğiniz vardır.

Mobile IP

Bu işlem, bir bilgisayarın INTERNET'te bir noktadan diğerine taşındığında IP adresini değiştirmeden işlemlerine devam etmesine denir. Aslında bir bilgisayar, INTERNET bağlantısını değiştirdiğinde IP adresinin de değişmesi gerekir. "IP Mobility" bu sorunu yok eder. Burada hareketli bilgisayara değişmez bir IP adresi atanır ve IP tunneling tekniği ile otomatik yönlendirme yapılarak mesajlar o anda bilgisayarın bağlı olduğu ağdaki gerçek IP adresine gönderilir.

Multicast

Değişik IP ağlarındaki bazı bilgisayarlara datagramların sürekli yönlendirilmesi sağlanır. Bu işlem INTERNET üzerinden audio ya da video yayımı (broadcast) yapma olanağı getirir.

Bu işlemler için bir takım araçlar ve ağ tanımlama işlemleri gerekir. Linux için http://www.faqs.org/docs/Linux-HOWTO/Multicast-HOWTO.html adresine başvurun.

NetRom (AF_NETROM)

NetRom birimleri adı `nr0', `nr1', v.b.dir.

AX25 Netrom ve Rose protokolları Dünya üzerinde Amateur Radio Operators paketlenmiş radyo deneylerinde kullanılmaktadır.

Bu protokolları uyarlama yazılımlarının çoğu Jonathon Naylor, jsn@cs.not.ac.uk tarafından geliştirilmiştir.

PLIP

PLIP birim adları `plip0', `plip1, v.b.dir.

Plip (Parallel Line IP) SLIP protokolu gibi iki bilgisayar arasında paralel uçlardan sağlantıyı sağlar. Paralel uçlardan bir anda birden çok bit transfer edilebildiğinden iletişimde yüksek hızlara ulaşılabilir. Buna ek olarak yazıcılar için tasarlanmış paralel uçlar kullanılabilir.

Bazı laptop bilgisayarlarda paralel uç yongaları PLIP siynallerini desteklemediğinden PLIP bu bilgisayarlarda çalışmayabilir.

Linux plip arayüzü "Crynwyr Packet Driver PLIP" ile çalışır. Bunun anlamı, plip üzerinden tcp/ip desteği olan her DOS yazılımı ile linux bilgisayarı arasında bağlantı kurabilirsiniz.

Kernel derlerken plip zaman aşımı için kullanılan süre önemlidir Mili saniye cinsinden olan bu sürenin değeri pekçok ortamda çalışabilir. Eğer bilgisayar yavaşsa bu sürenin biraz hızlanması gerekebilir.

Sürücü program aşağıdaki değerleri varsayar :

device	i/o addr	IRQ
plip0	0x3BC	5
plip1	0x378	7
plip2	0x278	2 (9)

Eğer sizin paralel uçunuz yukarıdaki seçeneklerden birine uyumlu değilse uçun IRQ değerini "ifconfig" komutunun "irq" parametresi ile değiştirebilirsiniz. Printer uçu için ROM BIOS tanımlarında IRQ değerlerini açmayı (enable) unutmayın.

PLIP arayüzünü tanımlamak için aşağıdaki satırları ağ tanımında kullanılan rc kütüğüne eklemeniz gerekir.

Buradaki: IPA.IPA.IPA.IPA sizin IP adresinizi belirtir. IPR.IPR.IPR.IPR ise diğer bilgisayarın IP adresidir.

Uçtan uça (point to point) parametresi SLIP ile aynı anlamdadır ve bağlantının karşı tarafındaki bilgisayarı belirtir.

Pek çok koşulda PLIP arayüzünü SLIP arayüzü gibi değerlendirebilirsiniz. Bir tek farkla ; dip ya da slattach PLIP arayüzünde kullanılamaz.

PLIP kablolama

PLIP iki pc arasında MS-DOS ortamında kullanılan kütük taşıma programlarının kullandığı kablonun aynısını kullanır. Ayrıntılı bilgi KABLOLAR ve KABLOLAMA başlığında anlatılmıştır.

Uzun mesafeler için PLIP bağlantısı olmamalıdır. Kablo boyu ençok 1 metre olmalıdır.

YILDIZ tipi RADYO IP (STRIP - Starmode Radio IP)

STRIP birim adları "st0", "st1" gibi tanımlanmıştır.

STRIP, bir bölüm Metricom Radyo modemleri için tanımlanmış bir protokoldur. Bu konuda ayrıntılı bilgi http://www.mosquitonet.org/ sayfalarında bulunabilir (Şu anda yapım aşamasında). Metricom radyoları seri uça bağlanır, tipik olarak 100 kbps hızla iletişim kurar. Yaygın spektrum teknolojisi ile çalışır. Metricom radyolara ilişkin bilgi <http://www.metricom.com/> adresinden sağlanabilir.

Bugün için işlemin sistemi ağ araçları ve yardımcı programları STRIP sürücüyü tanımlamaz. Bu işlem için bir takım yazılımların kendi bilgisayarınıza indirilmesi gereklidir.

Tanımlamayı özetlemek gerekirse STRIP için "slattach" programının değişime uğramış bir biçiminin kullanıldığı söylenebilir. Önce, seri uç için STRIP kullanıldığı tanımlanır, "st[0-9]" birimi üretilince, ethernet gibi tanımlanır. Burada en önemli özellik STRIP protokolunun ARP kullanmamasıdır. Bu nedenle STRIP kullanıldığında alt ağdaki her bilgisayar için ARP tanımlarını elle yapılır.

Token Ring

Token Ring birim adları "tr0", "tr1" olarak tanımlanır. Token Ring, IBM'in yerel ağ ortamında çarpışmaları önleyici bir yöntem kullanıdığı protokol olarak bilinir. Bu yönteme göre, yalnız bir iş istasyonu yerel ağ içinde verilen bir zamanda gönderme yapabilir. Verilen bir anda bir 'token' yalnız bir iş istasyonu tarafından tutulabilir. 'Token' tutan bilgisayar o anda gönderme yapabilir. Mesajı gönderen bilgisayar 'token' tutulmasını bir sonraki bilgisayar devreder. Bu biçimiyle 'token' yerel ağ üzerindeki tüm iş istasyonlarını dolaşır durur. Adı da bu işlemden doğmuştur.

UNIX ortamında Token Ring ile ethernet tanımı arasında bir ayrıcalık yoktur.

X.25

X.25 devre paketlemeli anahtar protokolu olup CCITT tarafından tanımı yapılmıştır).

WaveLan Kartı

Wavelan birimlerinin adı `eth0', `eth1', v.b.dir.

WaveLAN kartı, geniş spekrumlu telsiz kartıdır. Ethernet kartı gibi kullanılır ve aynı biçimde tanımlanır.

Ana Sayfaya Teknik Bilgiler Sayfasina